Duboko u kanjonu Velike Paklenice, skriveni od očiju javnosti, nalaze se podzemni tuneli koji su decenijama bili stroga vojna tajna. Ovi tuneli, poznati kao „Podzemni grad Paklenice“, danas su postali jedna od glavnih turističkih atrakcija Nacionalnog parka Paklenica. Od 2016. godine, ovaj kompleks je otvoren za posetioce, nakon što je prošao kroz značajnu obnovu i preuređenje.
Kompleks, koji se često naziva i „Bunkeri“, prostire se na više od 1.500 kvadratnih metara i izgrađen je u prvim godinama posle Drugog svetskog rata, tokom perioda tenzija između Jugoslavije i Sovjetskog Saveza. Od 1950. do 1953. godine, Jugoslovenska narodna armija (JNA) je radila na izgradnji ovih tunela, a pristup im je bio strogo ograničen. Sve do početka Domovinskog rata 1991. godine, kada je Hrvatska vojska preuzela kontrolu nad prostorom, tajna ovog mesta ostala je neotkrivena.
Nakon rata, kompleks je prešao pod upravu Javne ustanove „Nacionalni park Paklenica“, koja je 2000. godine započela njegovu preobrazbu. Šesnaest godina kasnije, u avgustu 2016. godine, vrata „Podzemnog grada Paklenice“ su zvanično otvorena za javnost. U 2022. godini, centar je dodatno opremljen, uključujući i otvaranje dvaju novih dvorana koje su posvećene prirodnim i kulturnim vrednostima Velebita i Paklenice.
Posetioci već na ulazu dočekuju svetlosni tunel, koji aktivira različite svetlosne i zvučne efekte kada se prolazi kroz njega. Ovaj tunel uvodi u priču o nastanku Velebita i njegovim prirodnim posebnostima. Nakon toga, posetioci mogu saznati više o ljudima koji su naseljavali ovu planinu, njihovom načinu života i kulturnom nasleđu ovog područja.
Jedan od najzanimljivijih delova centra posvećen je penjanju, aktivnost koja je Paklenicu učinila poznatom među avanturistima iz celog sveta. U multifunkcionalnoj dvorani nalazi se „Mali centar penjanja“ sa veštačkom stenom, gde posetioci mogu isprobati prve penjačke pokrete. Interaktivni ekrani pružaju informacije o penjačkom rečniku, istoriji penjanja, kao i savete o vezivanju čvorova i iskustvima poznatih penjača.
Takođe, deo postavke posvećen je Hrvatskoj gorskoj službi spasavanja. Kroz iskustva spasilaca, posetioci imaju priliku da se upoznaju sa njihovim radom, dok izložak pod imenom „Ranac“ pruža praktične savete za bezbedan boravak u planinama i pokazuje šta bi svaki planinar trebalo da ponese sa sobom.
Ovaj nekada skriveni prostor, koji je decenijama bio zaključan i zazidan, danas je postao mesto okupljanja i edukacije. Umesto vojnika i tajnih skladišta, nekadašnjim tunelima prolaze posetioci koji istražuju bogatu istoriju, prirodu i život na Velebitu. Ovaj transformisani kompleks predstavlja spoj prošlosti i savremenog pristupa očuvanju kulturnog nasleđa, kao i promociji prirodnih vrednosti koje ovaj deo Hrvatske nudi.
U svetlu novih atrakcija i sadržaja, „Podzemni grad Paklenice“ ne samo da obogaćuje turističku ponudu Nacionalnog parka Paklenica, već i pruža posetiocima jedinstveno iskustvo upoznavanja sa prirodom, kulturom i istorijom ovog fascinantnog kraja. Sa svetlosnim tunelima, veštačkom stenama i edukativnim sadržajem, ovaj kompleks postaje nezaobilazna destinacija za sve ljubitelje prirode i avanturizma.
